239TFRS
Diğer Alacaklar Değer Düşüklüğü Karşılıkları (-)
Hesap Açıklaması
Bu hesap, bu grupta yer alan alacaklar için ayrılan değer düşüklüğü karşılıklarının izlenmesinde kullanılır.
24 (240-244) DEVAM EDEN İNŞA (TAAHHÜT), PROJE VEYA HİZMET SÖZLEŞMELERİNDEN VARLIKLAR İLE İMTİYAZLI HİZMET ANLAŞMALARINA İLİŞKİN FİNANSAL VARLIKLAR
24 (240-244) DEVAM EDEN İNŞA (TAAHHÜT), PROJE VEYA HİZMET SÖZLEŞMELERİNDEN VARLIKLAR İLE İMTİYAZLI HİZMET ANLAŞMALARINA İLİŞKİN FİNANSAL VARLIKLAR
Hesabın İşleyişi
Hesaplanan karşılık tutarı bu hesaba alacak, “678 Diğer Finansal Giderler (-)” hesabında açılacak karşılık giderleri alt hesabına borç kaydedilir.
Karşılık ayrılmış olan alacağın tahsilinde ya da tahmin değişikliklerine bağlı olarak ayrılan değer düşüklüğü zararının kısmen ya da tamamen iptali halinde bu hesaba borç kaydedilir. Tahsil ya da tahmin değişiklikleri sonucu yapılan değer düşüklüğü karşılığı iptalinin karşılığın ayrıldığı dönemde olması durumunda iptal işlemi “678 Diğer Finansal Giderler (-)” hesaba alacak kaydedilerek yapılır. Değer düşüklüğü zararının iptalinin değer düşüklüğü karşılığının ayrıldığı dönemden sonra olması durumunda iptal işlemi “668 Diğer Finansal Gelirler” hesabına alacak kaydedilerek yapılır. Alacağın tahsilinin imkânsız olduğunun kesinleşmesi durumunda bu hesaba borç, ilgili hesaba da alacak kaydedilir. Gerçekleşen zararın ayrılan karşılıklardan fazla olması halinde, ayrılan karşılığı aşan zarar “678 Diğer Finansal Giderler (-)” hesaba borç kaydedilir.
Bu grupta yer alan alacaklar dönen varlıklara aktarıldığında bunlarla ilgili olarak ayrılan karşılık tutarları da “139 Diğer Alacaklar Değer Düşüklüğü Karşılıkları (-)” hesabına aktarılır.
Bu grupta yer alan devam eden inşa (taahhüt), proje veya hizmet sözleşmelerine ilişkin varlıklarla ilgili hesaplar, TFRS 15 ya da BOBİ FRS Bölüm 5’i uygulayan, dolayısıyla hizmet ve inşa (taahhüt) sözleşmelerinden kaynaklanan hasılatlarını bu sözleşmelerle ilgili edim yükümlülüklerini yerine getirdikleri ölçüde kaydeden işletmeler tarafından hakedişe bağlanmamış (diğer bir ifadeyle alacak niteliği kazanmamış olan varlıkların) hasılata ilişkin sözleşme varlıklarının izlenmesinde kullanılır.
Diğer taraftan, bu gruptaki “242 İmtiyazlı Sözleşmelere İlişkin Finansal Varlıklar” hesabı, kamu özel işbirliği (KÖİ) kapsamında gerçekleştirilen imtiyazlı hizmet anlaşmalarından ortaya çıkan hasılat karşılığında kaydedilen bedelin, inşaat ya da yenileme dönemi tamamlandıktan sonra finansal varlık olarak izlenmesi durumunda kullanılır. Bu finansal varlıkların on iki aydan daha uzun bir sürede tahsil edilmesi beklenenler duran varlıklarda “242 İmtiyazlı Sözleşmelere İlişkin Finansal Varlıklar” hesapta izlenir. Alınan bedelin finansal varlık olarak izlenecek olması durumunda inşaat ya da yenileme dönemleri süresince hasılat karşılığında kaydedilen bedel “142 İmtiyazlı Sözleşmelere İlişkin Finansal Varlıklar / 242 İmtiyazlı Sözleşmelere İlişkin Finansal Varlıklar” hesapta değil, dönen veya duran varlık olmasına göre “140 Devam Eden İnşa (Taahhüt) Sözleşmelerinden Varlıklar” ya da “240 Devam Eden İnşa (Taahhüt) Sözleşmelerinden Varlıklar” hesabında izlenir.
Bu gruba 240–244 no.lu hesaplar tahsis edilmiştir. 245–249 no.lu hesaplar yatırım amaçlı gayrimenkullerin izlenmesinde kullanılır.
Karşılık ayrılmış olan alacağın tahsilinde ya da tahmin değişikliklerine bağlı olarak ayrılan değer düşüklüğü zararının kısmen ya da tamamen iptali halinde bu hesaba borç kaydedilir. Tahsil ya da tahmin değişiklikleri sonucu yapılan değer düşüklüğü karşılığı iptalinin karşılığın ayrıldığı dönemde olması durumunda iptal işlemi “678 Diğer Finansal Giderler (-)” hesaba alacak kaydedilerek yapılır. Değer düşüklüğü zararının iptalinin değer düşüklüğü karşılığının ayrıldığı dönemden sonra olması durumunda iptal işlemi “668 Diğer Finansal Gelirler” hesabına alacak kaydedilerek yapılır. Alacağın tahsilinin imkânsız olduğunun kesinleşmesi durumunda bu hesaba borç, ilgili hesaba da alacak kaydedilir. Gerçekleşen zararın ayrılan karşılıklardan fazla olması halinde, ayrılan karşılığı aşan zarar “678 Diğer Finansal Giderler (-)” hesaba borç kaydedilir.
Bu grupta yer alan alacaklar dönen varlıklara aktarıldığında bunlarla ilgili olarak ayrılan karşılık tutarları da “139 Diğer Alacaklar Değer Düşüklüğü Karşılıkları (-)” hesabına aktarılır.
Bu grupta yer alan devam eden inşa (taahhüt), proje veya hizmet sözleşmelerine ilişkin varlıklarla ilgili hesaplar, TFRS 15 ya da BOBİ FRS Bölüm 5’i uygulayan, dolayısıyla hizmet ve inşa (taahhüt) sözleşmelerinden kaynaklanan hasılatlarını bu sözleşmelerle ilgili edim yükümlülüklerini yerine getirdikleri ölçüde kaydeden işletmeler tarafından hakedişe bağlanmamış (diğer bir ifadeyle alacak niteliği kazanmamış olan varlıkların) hasılata ilişkin sözleşme varlıklarının izlenmesinde kullanılır.
Diğer taraftan, bu gruptaki “242 İmtiyazlı Sözleşmelere İlişkin Finansal Varlıklar” hesabı, kamu özel işbirliği (KÖİ) kapsamında gerçekleştirilen imtiyazlı hizmet anlaşmalarından ortaya çıkan hasılat karşılığında kaydedilen bedelin, inşaat ya da yenileme dönemi tamamlandıktan sonra finansal varlık olarak izlenmesi durumunda kullanılır. Bu finansal varlıkların on iki aydan daha uzun bir sürede tahsil edilmesi beklenenler duran varlıklarda “242 İmtiyazlı Sözleşmelere İlişkin Finansal Varlıklar” hesapta izlenir. Alınan bedelin finansal varlık olarak izlenecek olması durumunda inşaat ya da yenileme dönemleri süresince hasılat karşılığında kaydedilen bedel “142 İmtiyazlı Sözleşmelere İlişkin Finansal Varlıklar / 242 İmtiyazlı Sözleşmelere İlişkin Finansal Varlıklar” hesapta değil, dönen veya duran varlık olmasına göre “140 Devam Eden İnşa (Taahhüt) Sözleşmelerinden Varlıklar” ya da “240 Devam Eden İnşa (Taahhüt) Sözleşmelerinden Varlıklar” hesabında izlenir.
Bu gruba 240–244 no.lu hesaplar tahsis edilmiştir. 245–249 no.lu hesaplar yatırım amaçlı gayrimenkullerin izlenmesinde kullanılır.